6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında Bakanlığımızca ilgili kurum ve kuruluşlarla çok sayıda toplantı gerçekleştirilerek ve yurt dışı örnekleri araştırılarak hazırlanan “Elektronik Ticarette Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ Taslağı” 22/09/2016 tarihi itibarıyla ilgili kamu kurum ve kuruluşlarının, meslek kuruluşlarının, dernek ve federasyonların görüşüne açılmıştır.
Tebliğ Taslağı Bakanlığımız internet sitesinde kamuoyunun bilgisine de sunulmuştur.
İlgililerden gelecek görüşlerin değerlendirilmesinin ardından Tebliğ Taslağına son hali verilecektir.
Tebliğ Taslağında ön plana çıkan başlıca hususlar şöyledir:
Kayıtlı e-ticaret siteleri geliyor, vatandaşlarımızın e-ticaret siteleri ve işletmeler hakkında daha hızlı ve güvenli bilgi edinebilmesi sağlanıyor.
Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan işletmeler, faaliyette bulundukları internet sitesi, mobil site veya mobil uygulamaları Bakanlığa bildirecek. Bu sayede, e-ticaret yaptığını bildiren işletmeler kayıtlı hale gelecek ve e-ticaret işletmelerinin ulaşılabilir olmasına imkân sağlanacak.
Ayrıca, elektronik ticaret ortamında sunulan mal ve hizmetlerin türü ve ödeme yöntemleri gibi bilgiler Tebliğ kapsamında Bakanlığa bildirilecek.
Bildirimde bulunan işletmelerin internet adresleri ile Bakanlıkça gerekli görülen diğer bilgilerin “www.eticaret.gov.tr” adresinden yayımlanması ve vatandaşlarımızın bu ortamdan bilgilendirilmesi sağlanacak.
E-ticaretin gelişimini değerlendirmeye imkân sağlayacak istatistikler oluşturuluyor.
Ülkemizde e-ticaretin farklı ticaret türlerinde ve mal/hizmet sektörlerinde gelişimini izlemek bu alandaki verilerin eksikliğinden dolayı sağlıklı şekilde yapılamamaktadır. Düzenleme ile e-ticaretin gelişimini izlemeye ve değerlendirmeye imkân sağlayacak istatistiki veriler ayrıntılı şekilde izlenecek ve değerlendirilecek.
Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi (ETBİS) kuruluyor.
Elektronik ticaret verilerinin toplanması, bu verilerin işlenerek istatistiki bilgilerin üretilmesi ve Tebliğ kapsamında bildirim yapılabilmesi amacıyla Gümrük ve Ticaret Bakanlığı bünyesinde Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi (ETBİS) kurulacak. Tebliğ uyarınca bildirimde bulunması öngörülen işletmeler ETBİS’e, www.eticaret.gov.tr” adresi veya e-Devlet kapısı üzerinden ulaşabilecek.
Gümrük
ve Ticaret Bakanlığından:
ELEKTRONİK
TİCARETTE BİLDİRİM YÜKÜMLÜLÜKLERİ HAKKINDA TEBLİĞ TASLAĞI
Amaç
MADDE 1 - (1) Bu Tebliğin amacı, elektronik
ticaret politikasının geliştirilmesine katkı sağlanması amacıyla hizmet
sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcılar ile bu Tebliğde belirtilen diğer tüzel
kişilerin elektronik ticarete yönelik bildirim yükümlülüklerine ilişkin usul ve
esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2 - (1) Bu Tebliğ, ağ
üzerinde mal veya hizmet satışına yönelik sözleşme yapılmasını veya sipariş
verilmesini sağlayan hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcılar ile bu
Tebliğde belirtilen diğer tüzel kişilerin elektronik ticarete ilişkin bildirim yükümlülüklerini
kapsar.
(2) Bu Tebliğ hükümleri,
münhasıran elektronik posta, telefon araması, kısa mesaj veya elektronik
ortamda doğrudan iletişime imkân veren benzeri bireysel iletişim araçlarıyla
yapılan sözleşmelerin gerçekleştirildiği elektronik ticaret ortamlarına uygulanmaz.
Dayanak
MADDE 3 -
(1) Bu Tebliğ, 26/08/2015 tarihli ve 29457 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak
yürürlüğe giren
Elektronik Ticarette Hizmet Sağlayıcı ve Aracı
Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmeliğin 16 ncı maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar ve kısaltmalar
MADDE 4 -
(1) Bu Tebliğde geçen;
a) Ağ: Elektronik
ticarete dair işlemlerin yapılmasına imkân sağlayan internet gibi bilgisayar
tabanlı ortamları,
b) Aracı hizmet
sağlayıcı: Başkalarına ait iktisadî ve ticari faaliyetlerin yapılmasına
elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ya da tüzel kişileri,
c) Bakanlık: Gümrük ve
Ticaret Bakanlığını,
ç) Elektronik ticaret: Fizikî
olarak karşı karşıya gelmeksizin, elektronik ortamda gerçekleştirilen çevrim
içi iktisadî ve ticari her türlü faaliyeti,
d) Elektronik ticaret
altyapı sağlayıcı: Elektronik ticaret yapılmasına imkan sağlayan yazılımları
geliştiren ve/veya hizmet sağlayıcı veya aracı hizmet sağlayıcılara barındırma
hizmeti sunan gerçek ya da tüzel kişileri,
e) Elektronik Ticaret
Bilgi Sistemi (ETBİS): Elektronik ticaret verilerinin toplanması, bu verilerin
işlenerek istatistiki bilgilerin üretilmesi amacıyla Bakanlıkça oluşturulan ve
bu Tebliğ kapsamında bildirim yapılabilmesine olanak sağlayan bilgi sistemini,
f) Elektronik ticaret ortamı: Elektronik ticaret
faaliyetinde bulunulan internet sitesi, mobil site veya mobil uygulama gibi
platformları,
g) Elektronik ticaretin türü: Elektronik ticaretin tarafları
olan devlet, işletme ve tüketici arasında yapılan ve elektronik ticaretin
yönünü gösteren sınıflandırmayı,
ğ) Hizmet sağlayıcı:
Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri,
h) Kayıtlı elektronik
posta (KEP): Elektronik iletilerin gönderimi ve teslimatı da dâhil olmak üzere
kullanımına ilişkin olarak hukukî delil sağlayan, elektronik postanın nitelikli
şeklini,
ı) MERSİS numarası: Merkezi
Sicil Kayıt Sistemi tarafından verilen ve özel algoritma ile üretilmiş tekil
numarayı,
ifade eder
Bildirim
yükümlülüğü
MADDE
5 - (1) Aracı hizmet sağlayıcı ve kendine ait elektronik
ortamda faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar aşağıda belirtilen hususlarda bildirimde bulunur:
a) Esnaf ve sanatkâr veya gerçek kişi
tacir ise T.C. kimlik numarası ve vergi kimlik numarası; tüzel kişi tacir ise
MERSİS numarası ve vergi kimlik numarası.
b)Tebligata elverişli KEP adresi.
c) Elektronik ticaret veya aracılık faaliyetinde
bulunduğu mobil uygulama ve alan adı.
ç) Elektronik ticaretin türü.
d) Elektronik ticaret faaliyeti dışındaki
ticari faaliyetleri.
e) Elektronik ticaret ortamında sunulan
mal ve hizmetlerin türü.
f) Elektronik ticaret ortamında sunulan
ödeme yöntemleri.
g) 19/10/2005 tarihli ve 5411 sayılı
Bankacılık Kanunu kapsamında faaliyet gösteren bankalar ile 20/6/2013 tarihli
ve 6493 sayılı Ödeme ve Menkul Kıymet Mutabakat Sistemleri, Ödeme Hizmetleri ve
Elektronik Para Kuruluşları Hakkında Kanun kapsamında faaliyet gösteren ödeme
ve elektronik para kuruluşlarından alınan hizmetlere ilişkin bilgiler.
ğ) 11/6/2009 tarihli ve 27255 sayılı Resmî
Gazetede yayımlanan Karayolu Taşıma Yönetmeliği uyarınca M1, M2 ve M3 yetki
belgesi alan kargo ve lojistik işletmecilerinden alınan hizmetlere ilişkin
bilgiler.
h) Hizmet alınan elektronik ticaret
altyapı sağlayıcılarına ilişkin bilgiler.
ı) Elektronik ticaret ortamında sınır
ötesi elektronik ticaret yapılan ülkeler ile sınır ötesi elektronik ticaretin yıllık
hacmi.
i) Bakanlıkça gerekli görülen diğer
bilgiler.
(2) Kendine ait elektronik ortamda
faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar, sınır ötesi elektronik ticaret faaliyetinde
bulunduğu aracı hizmet sağlayıcıların alan adlarını birinci fıkrada
belirtilenlere ek olarak bildirir.
(3) Yurt içinde yerleşik olup yurt içinde
elektronik ticaret faaliyetinde bulunmamakla birlikte yurt dışında yerleşik bir
aracı hizmet sağlayıcı üzerinden sözleşme yapan veya sipariş alan hizmet
sağlayıcılar da birinci fıkrada belirtilen bildirim yükümlülüklerini yerine
getirir
(4) Ödeme ve elektronik para kuruluşları,
bankalar, Bankalararası Kart Merkezi Anonim Şirketi, kargo ve lojistik işletmecileri
ve elektronik ticaret altyapı sağlayıcıları internet üzerinden yapılan sözleşme
ve verilen siparişlere ilişkin Bakanlıkça gerekli görülen bilgileri dönemsel
olarak bildirir.
Bildirim
süresi
MADDE
6 - (1)
Hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcılar 5 inci maddenin birinci
fıkrasının (ı) bendi dışında kalan yükümlülükler ile ikinci ve üçüncü
fıkralarındaki yükümlülükleri elektronik ticaret veya aracılık faaliyetine
başladıkları tarihten itibaren otuz gün içinde, birinci fıkranın (ı) bendindeki
yükümlülüğü ise her yıl mart ayı sonuna kadar yerine getirir.
(2)
Hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcılar, bildirimle yükümlü oldukları
hususlarda meydana gelen değişiklikleri, değişiklik tarihinden itibaren otuz
gün içinde bildirir.
(3)
Elektronik ticaret faaliyeti sona eren hizmet sağlayıcılar ile aracılık
faaliyeti sona eren aracı hizmet sağlayıcılar bu durumu faaliyetlerinin sona
erdiği tarihten itibaren otuz gün içinde bildirir.
Bildirim
usulü
MADDE
7 -
(1) Bu Tebliğ uyarınca gerçek kişiler tarafından yapılacak bildirimler kendisi
veya yetkili temsilcileri, tüzel kişiler tarafından yapılacak bildirimler ise
yetkili temsilcileri tarafından “www.eticaret.gov.tr” adresi veya e-Devlet kapısı
üzerinden ETBİS aracılığıyla Bakanlığa yapılır.
Yayımlama
MADDE 8 - (1) Bildirimde bulunan hizmet
sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcılar ile bunlara ilişkin olarak Bakanlıkça gerekli
görülen diğer bilgiler “www.eticaret.gov.tr” adresinde yayımlanır.
Geçiş hükmü
GEÇİCİ MADDE 1 - (1) Bu Tebliğin yürürlüğe
girdiği tarihte faaliyette bulunan hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet
sağlayıcılar 5
inci maddede belirtilen yükümlülüklerini 01/06/2017 tarihine kadar yerine
getirir.
Yürürlük
MADDE 9 -
(1) Bu Tebliğ 01/05/2017 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 10 - (1) Bu Tebliğ
hükümlerini Gümrük ve Ticaret Bakanı yürütür.
GENEL
GEREKÇE
6563 sayılı Elektronik Ticaretin
Düzenlenmesi Hakkında Kanun 01/05/2015 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanunun
uygulamasını düzenleyen Elektronik Ticarette Hizmet Sağlayıcı ve Aracı Hizmet
Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik ise 26/08/2015 tarihli ve 29457 sayılı Resmi
Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Anılan Kanun ve Yönetmeliğin uygulamasına
yönelik olarak bildirim yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi
amacıyla “Elektronik Ticarette Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ Taslağı”
hazırlanmıştır. Taslakla elektronik ticaret
politikasının geliştirilmesine katkı sağlanması amacıyla hizmet sağlayıcı ve
aracı hizmet sağlayıcılar ile Tebliğde belirtilen diğer tüzel kişilerin
elektronik ticarete yönelik bildirim yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasları
düzenlenmiştir.
Türkiye’de, e-ticaretin
farklı ticaret türlerinde ve mal/hizmet sektörlerinde gelişimini izlemek, bu
alandaki verilerin eksikliğinden dolayı sağlıklı şekilde yapılamamaktadır. Ülkemizde
bu alanda kullanılan verilerin büyük çoğunluğu, Bankalararası Kart Merkezi
tarafından derlenen ve internet üzerinden gerçekleşen kartlı ödemelere
dayanmaktadır. Bu haliyle, Türkiye’de gerçekleşen e-ticaretin hacmi ve
detayları tam olarak ortaya konulamamaktadır. Ülkemizde e-ticaret alanında
sağlıklı ve sürdürülebilir politika, strateji ve eylemlerinin oluşturulması
için, bu alandaki veri ve göstergelerin sürekli şekilde derlenmesi ve takip
edilmesi gerekmektedir. Türkiye’de farklı ticaret türleri (B2C, B2B, B2G, C2C
vs.) ve farklı sektörler (seyahat, elektronik, hazır giyim, gıda, sayısal
içerik vs.) için e-ticaret hacminin ve gelişiminin ölçümüne imkân verecek verilere
ihtiyaç duyulmaktadır. Tebliğ sayesinde e-ticaretin gelişimini izlemeye ve
değerlendirmeye imkân sağlayacak istatistiki veriler ayrıntılı şekilde izlenecek
ve değerlendirilecektir. Ayrıca e-ticaret işletmelerinin belirlenebilir ve
ulaşılabilir olması sağlanabilecek ve bu şekilde tüketicilerin e-ticaret olan
güveni artırılabilecektir.
Bu itibarla, 6563 sayılı Elektronik
Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanuna ve Elektronik Ticarette Hizmet Sağlayıcı
ve Aracı Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmeliğe dayanılarak çıkarılan Elektronik
Ticarette Bildirim Yükümlülükleri Hakkında Tebliğ Taslağının, elektronik
ticarette hizmet sağlayıcılar ve aracı hizmet sağlayıcıların belirlenebilir ve
ulaşılabilir olmasına, ihtiyaç duyulan istatistiklerin üretilmesine, kayıt
dışılığın önüne geçilmesine ve e-ticaretin geliştirilmesine önemli bir katkı
sağlayacağı değerlendirilmektedir.
