SGK Denetimde İşçi Özlük Dosyası İstiyor
Mehmet Uğur Yavuz
Sosyal Güvenlik Denetmeni
myavuz2@sgk.gov.tr
İşverenler 4857 sayılı
İş Kanunun işçi özlük dosyası başlıklı 75 inci maddesinin bir gereği olarak
çalıştırdıkları her işçi için bir özlük dosyası düzenlemek zorundadırlar. Özlük
dosyasında, işçinin kimlik bilgileri ve kanunlar uyarınca düzenlemek zorunda
olunan her türlü belge ve kayıtların saklanması gereklidir.
Özlük Dosyaları Teftişte İstenebilir
İşverenler düzenlemek ve
saklamak zorunda oldukları özlük dosyalarını istendiği zaman yetkili memur ve
mercilere göstermek zorundadırlar. Daha çok İş Teftiş Kurulu Başkanlığınca
gerçekleştirilen denetimlere konu olan işçi özlük dosyaları gerek görüldüğünde
5510 sayılı Kanunun 59 uncu maddesine istinaden SGK denetmen ve müfettişlerince
de istenebilmektedir.
Özlük Dosyalarında Neler Bulunmalı?
4857 sayılı İş Kanunu
işverenlere, çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili özlük dosyası düzenlenmeyi
zorunlu kılmış ancak bu özlük dosyalarının içeriğinde ne olacağı net şekilde
belirtilmemiştir. İş müfettişince gerçekleştirilen incelemelerde hangi
belgelerin öncelikle isteneceği İş Teftiş Kurulu Başkanlığının 2015/4 sayılı
Genelge ekinde çıkarmış olduğu Teftiş Rehberi' nin İşçi Özlük Dosyası başlıklı
bölümünde sayılmıştır.
SGK Denetiminde Özlük Dosyalarında Hangi Belgeleri
Zorunlu?
İş müfettişlerinin
incelemeye esas olarak hangi belgeleri önceledikleri biliniyor olsa da SGK’nın
denetim ve kontrolle görevli memurlarının hangi belgeleri özlük dosyasında
görmek istedikleri konusunda açıklık yoktur. Son dönemlerde ağırlık kazanan
görüş ve Kurum içi uygulamaların İş Teftiş Kurulu Başkanlığıyla uyumlu olduğu
görülmektedir.
Yukarıda açıklandığı
üzere olduğundan SGK denetmen ve müfettişleri, 4857 sayılı İş Kanununda
belirtilen denetim, teftiş ve kontrol yetkisine haizdirler. İşçi özlük
dosyaları SGK denetmen ve müfettişlerince istenildiğinde işverenlerin özlük
dosyasını tam olarak ibraz etmeleri gerekmektedir.
Bu Belgeler Yoksa SGK Ceza Uygulayabilir
Özlük dosyalarının
içinde;
-İşçinin kimlik
bilgileri,
-İş sözleşmesi,
-Sigortalı giriş
bildirgesi,
-Fazla çalışma onayına
ilişkin yazılar,
-Sağlık raporları,
-Engelli veya eski
hükümlü işçi ise ilgili belgelerinin ve düzenlenmesi gereken diğer belgelerin
bulunması gerekmektedir.
İşçi özlük dosyalarının
SGK denetmen ve müfettişlerince istenildiğinde en azından yukarıda sayılan
belgeleri ihtiva etmeksizin ibraz edilmesi durumunda işverenlerin:
Bilânço esasına göre
defter tutmakla yükümlü olanlar için, aylık asgari ücretin on iki katı
tutarında,
diğer defterleri
tutmakla yükümlü olanlar için, aylık asgari ücretin altı katı tutarında, idari
para cezasına maruz kalabilecekleri unutulmamalıdır.
